Ο Χαλαζίας  εγκωμιάζει «την Μοναξιά που είναι από χώμα» της Μάρως Βαμβουνάκη

Μια κατάδυση στον βαθύτερο εσώτερο κόσμο μας και μια αναμέτρηση με τις σκοτεινούς συλλογισμούς μας. Ο εξοστρακισμός ενός άνδρα – σύμβολο δύναμης και τόλμης – σε ένα βραχώδες απομονωμένο νησί πλημμυρισμένο από πελάγη μανιασμένης μοναξιάς δημιουργεί το τοπίο, στο οποίο οικοδομείται η ιστορία της συναισθηματικής στέπας που καλείται να διασχίσει ο πρωταγωνιστής έπειτα από τον οδυνηρό χωρισμό του από την σύντροφο του. Θα διαβάσουμε όσα σκέφτηκε αλλά δεν είπε και όσα αλόγιστα ξεστόμισε χωρίς να πολυσκεφτεί. Η ψυχογεωγραφία θα αναδυθεί στην επιφάνεια της ιστορίας για να προτάξει το ψυχικό σθένος του πρωταγωνιστή που παλινδρομεί μεταξύ πηγαίας και ενσυνείδητης απομόνωσης  και μεταξύ απεγνωσμένης  και απέλπιδος προσμονής. Οι καιρικές αντιξοότητες και η γεωγραφία του χώρου αντανακλούν την ψυχική κατάσταση του πρωταγωνιστή. Η αποστασιοποίηση φλερτάρει με την εγγύτητα και η αποξένωση με την οικειότητα.  
Η Μάρω Βαμβουνάκη έγραψε ελεύθερη ποίηση που συμπυκνώνει τις ουσιαστικότερες αλήθειες των πιο μεγάλων μυστηρίων της ζωής, του έρωτα και του θανάτου, με το περίβλημα της διατυμπανιζομενης και βιωμένης μοναξιάς.

Περίληψη από το Οπισθόφυλλο
           

Ένας άντρας αυτοεξορίζεται σε ένα μακρινό νησί ύστερα από έναν δύσκολο ερωτικό χωρισμό. Θα παλέψει ανάμεσα στην αγάπη και στο μίσος που συνιστούν τον έρωτα, μήπως λυτρωθεί από τον πόνο και τη σύγχυση. Θα γράψει αυτές τις δεκαοχτώ, ανεπίδοτες εντέλει, επιστολές προς τη γυναίκα που έχασε σαν ημερολόγια της εσωτερικής ζωής του.

          Θα της λέει:

«Το πάθος είναι πιο σπουδαίο από τα θαύμα», σου διάβαζα από ένα παλιό βιβλίο κάποτε, την ώρα που εσύ έβγαζες τα φρύδια σου μπροστά σ’ ένα μεγεθυντικό καθρεφτάκι. 

Δεν είναι εκμηδένιση η ταπείνωση. Η εκμηδένιση σε κατεβάζει στο τίποτα ενώ η ταπείνωση σε ανεβάζει στο πάν. Πώς να την καταφέρουμε όμως εμείς, αγάπη μου, που από έπαρση είμαστε χαμένοι; Δεν πετυχαίνεται εύκολα για αυτό υποφέρουμε. Κι απ’ τον πολύ τον πόνο, κι απ’ την πολλή την τυραννία αρχίζουμε, για την αυτοσυντήρηση μας, να υποψιαζόμαστε με την υποψία της καρδιάς, κι αρχίζει λίγο λίγο να φέγγει. 

Η Μάρω Βαμβουνάκη μας χαρίζει ένα βαθιά εξομολογητικό, ποιητικό κείμενο, που τιμήθηκε με το Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος. Η αγαπημένη συγγραφέας 900.000 αναγνωστών, υπογράφει ένα έργο που αγγίζει τις πιο ευαίσθητες χορδές της ψυχής μας, μια και ψηλαφεί μια κατάσταση που οι περισσότεροι έχουμε βιώσει, την ερωτική απογοήτευση.

Κριτική

                Ο πρωταγωνιστής του βιβλίου μέσα από 18 ανεπίδοτες επιστολές εξομολογείται το ερωτικό δράμα που βιώνει για έναν έρωτα χωρίς ανταπόκριση. Αξίζει να σημειωθεί  το γεγονός ότι     το πλήθος των επιστολών προφανώς δεν είναι τυχαίο. Δεκαοκτώ είναι τα έτη τα οποία ο δυτικός κόσμος θεωρεί ότι θα πρέπει να έχει συμπληρώσει ένας άνθρωπος για να θεωρείται ενήλικος. Ουσιαστικά μέσα από τις δεκαοκτώ αυτές ανεπίδοτες επιστολές ο πρωταγωνιστής του βιβλίου διανύει και κατακτά την ενηλικίωση. Ωστόσο, θα πρέπει να τονίσουμε ότι ενδεχομένως με αυτόν τον παραλληλισμό η συγγραφέας να θέλει να υπονοήσει ότι οι άντρες δεν ωριμάζουν  αν όχι με τον ίδιο ρυθμό τουλάχιστον με τον ίδιο τρόπο όσο οι γυναίκες.  

          Τα λόγια και οι σκέψεις που ενσαρκώνει η Μάρω Βαμβουνάκη στον πρωταγωνιστή του βιβλίου θεωρούμε ότι είναι δύσκολο να ειπωθούν και να εκδηλωθούν από κάποιον άνδρα. Εξάλλου ας μην ξεχνάμε ότι ένα από τα πορίσματα της κοινωβιολογίας είναι και η «αρσενική ανεκφραστικότητα», για την οποία έχουμε ήδη κάνει λόγο σε κριτική προηγούμενου βιβλίου, δηλαδή η αδυναμία των αντρών να εκφράσουν και να διατυπώσουν τα συναισθήματα τους εν συγκρίσει με τις γυναίκες.  

Το Βιβλίο αυτό αν και έχει τιμηθεί με το Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος σήμερα θα ήταν ως έναν βαθμό ανεπίκαιρο. Αξίζει να σημειωθεί ότι σε κάποιο σημείο του βιβλίου ο πρωταγωνιστής αναφέρει στην γυναίκα που ποθεί:

 «Θα σε σκοτώσω και μετά θα σκοτωθώ».

Δεδομένου του σημαντικού πλήθους των γυναικοκτονιών που καταγράφηκαν και τα πυκνά περιστατικά έμφυλης βίας και κακοποίησης των γυναικών που σημειώθηκαν  στον τύπο μέσα στο 2021 η συγκεκριμένη βράβευση του βιβλίου θα έμοιαζε σήμερα άστοχη. Η πολιτική ορθότητα επηρεάζει σήμερα ως έναν βαθμό τις ακαδημίες τεχνών, τους εκπροσώπους τους και τους κριτικούς τους καθώς επίσης και τους διαμορφωτές κοινής γνώμης.    

Συνοπτικά, αν επιθυμείτε να διαβάσετε ένα βιβλίο το οποίο απαιτεί από μέρους σας συγκέντρωση, αναστοχασμό και περισυλλογή, προκειμένου να αποπειραθείτε να αναρωτηθείτε και να ανατρέξετε στην προσωπική σας εμπειρική συλλογή που διατρέχεται από αλήθεια περί έρωτος, απώλειας, και πένθους τότε «η μοναξιά είναι από χώμα» είναι το πιο αταλάντευτο δώρο που οφείλετε να χαρίσετε στον εαυτό σας. Μολονότι υποπτευόμουν ότι για κάποιον αδιόρατο λόγο δεν θα εκτιμούσα ιδιαίτερα το έργο της Μάρως Βαμβουνάκη και θα διάβαζα ένα δακρύβρεχτο μελό ανάγνωσμα προορισμένο να συγκινήσει τις διψασμένες γυναικείες προσδοκίες με  ανεκπλήρωτο πριγκηπικό έρωτα, ωστόσο διαψεύστηκα. Η «μοναξιά είναι από χώμα» είναι ένα βιβλίο που σφράγισε με το στίγμα του τα ελληνικά γράμματα.  

Published by

Χαλαζίας

www.scatteredpages.gr

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s